Terugkommoment rijbewijs B: wanneer moet je gaan en wat kost het?

Moet jij het terugkommoment volgen?

Voor wie nu zijn eerste rijbewijs B haalt in Vlaanderen, hoort het terugkommoment bij het traject. De verplichting hangt wel af van je rijbewijs en je inschrijving in een Vlaamse gemeente. Je leeftijd of de vraag of je veel rijdt, is niet de beslissende voorwaarde.

Controleer deze punten samen:

• Je hebt vanaf 1 oktober 2017 bij een Vlaamse gemeente een voorlopig rijbewijs aangevraagd.
• Je definitief rijbewijs B is afgeleverd door een Vlaamse gemeente.
• Bij het einde van je termijn ben je ingeschreven in het bevolkings-, vreemdelingen- of wachtregister van een Vlaamse gemeente.

De juridische tekst gebruikt voor het voorlopig rijbewijs de aanvraagdatum. Dat is preciezer dan de vereenvoudigde uitleg op Vlaanderen.be, die over de afgifte spreekt. Bij een oud dossier rond die begindatum laat je je situatie daarom bevestigen door het Departement Mobiliteit en Openbare Werken, afgekort DMOW.

Er zijn ook bijzondere trajecten. De verplichting omvat onder meer wie vanaf 1 augustus 2021 met bijstand van een rijschool voor het praktijkexamen slaagde zonder geldig voorlopig rijbewijs, en op dat examenmoment in een Vlaamse gemeente ingeschreven was. Ook de voorwaarden over het definitieve rijbewijs en je woonplaats blijven gelden.

Vroeg je je eerste voorlopig rijbewijs vóór 1 oktober 2017 aan en kreeg je daarna alleen een vervangend voorlopig rijbewijs (bijvoorbeeld bij verlies, beschadiging of verandering van begeleider)? Dan ben je vrijgesteld van het terugkommoment. Kijk dus niet alleen naar de datum op je nieuwste kaart: bij twijfel laat je je situatie bevestigen door DMOW. De toepassingsgevallen staan in het Vlaamse besluit.

Woon je tijdens de betrokken periode niet meer officieel in Vlaanderen? Volgens de uitleg van Vlaanderen.be kun je dat met een bewijs van domicilie aantonen aan DMOW. Tijdelijk elders verblijven terwijl je domicilie in Vlaanderen blijft, is iets anders.

Moet je je rijbewijs nog aanvragen? Vraag eerst je definitief rijbewijs B aan. Deze pagina gaat over de opleiding die daarna volgt.

Hoe vind je de juiste begin- en einddatum?

Het terugkommoment valt 6 tot 9 maanden na de afgifte van je definitief rijbewijs B. Gebruik dus niet zomaar de datum waarop je voor je praktijkexamen slaagde. Vlaanderen.be verwijst naar de datum ‘Geldig vanaf’ in kolom 10 bij categorie B op je rijbewijs.

Je kunt je persoonlijke periode ook nakijken in Mijn Burgerprofiel, onder ‘Thema’s’ > ‘Mobiliteit’. Ze is daar uiterlijk vijf en een halve maand nadat je je definitief rijbewijs bij de gemeente aanvroeg zichtbaar. Zie je nog niets, herlaad dan de pagina. De herinneringsbrief vermeldt eveneens je termijn. Geen brief ontvangen? Je blijft zelf verantwoordelijk om tijdig deel te nemen.

Vroeger deelnemen mag niet. Volg je de opleiding vóór je toegelaten periode, dan moet je ze later opnieuw volgen binnen de juiste termijn. Een vroege boeking kan wel nuttig zijn: kies daarbij een opleidingsdatum die binnen je periode ligt.

Stel dat je op de laatste dag van je termijn een plaats reserveert voor de week erna. Dan ben je te laat, ook al is je reservatie op tijd gemaakt. Is je eerste centrum volzet? Zoek meteen een andere erkende instelling. Je mag ook buiten je eigen provincie deelnemen. Vlaanderen.be licht de termijn en inschrijving toe.

Wat kost het terugkommoment?

De officiële pagina, bewaard op 21 oktober 2026, vermeldt deze bedragen. De prijs en toeslag worden jaarlijks geïndexeerd. Gebruik deze tabel dus niet als prijsgarantie voor een volgend kalenderjaar.

Sommige instellingen laten je in schijven betalen. Het volledige bedrag moet wel betaald zijn vóór de opleidingsdag. Vraag de instelling naar haar betaalregeling. Bij betalingsproblemen kun je ook bij het Sociaal Huis of OCMW informeren naar een mogelijke tussenkomst. Die hulp is niet automatisch toegekend.

Wil je de opleiding meenemen in je volledige rijbewijsbudget? Houd ook rekening met de kostprijs van de andere stappen. Houd het terugkommoment apart in je planning, zodat de rekening je na het praktijkexamen niet verrast.

Waar schrijf je je in: LUST, VTIR, VAB of een ander centrum?

Je kiest zelf een erkende instelling. Gebruik de officiële lijst per provincie op Vlaanderen.be om door te gaan naar een aanbieder. Je hoeft niet in je eigen provincie te blijven.

Dit zijn voorbeelden uit de lijst, geen rangschikking en geen overzicht van vrije plaatsen. Controleer bij het boeken de actuele erkenning, de leslocatie, de beschikbare datum en het aankomstuur.

1. Noteer je persoonlijke termijn. Neem de begin- en einddatum over uit Mijn Burgerprofiel of je brief.
2. Kies een erkend centrum met plaats binnen die termijn. Kijk ook naar andere locaties als je eerste keuze volzet is.
3. Lees de inschrijvingsbevestiging. Controleer de betalingswijze en vraag welke documenten je moet meebrengen.
4. Plan je verplaatsing. Volg het aankomstuur dat de instelling opgeeft en voorzie marge.

Wat doe je tijdens die 4 uur?

Je volgt de opleiding in een groep van 4 tot 18 deelnemers. De drie onderdelen gebeuren op dezelfde dag, in een vaste volgorde. Je blikt terug op je eerste rijervaringen en ondervindt op een oefenterrein hoe snel een situatie lastig wordt.

Die minimumtijden tellen niet op tot de volledige opleiding. Het Vlaamse besluit legt daarnaast vast dat de drie onderdelen samen 4 uur duren. Plan dus de volledige sessie, niet alleen de opgetelde minimumtijden.

Moet je een eigen auto hebben?

Nee. Voor de praktijkoefeningen voorziet de erkende instelling een lesvoertuig. Volgens Vlaanderen.be beschikt elke instelling over een handgeschakeld voertuig en een voertuig met automatische versnellingsbak. Geef bij je inschrijving aan als je alleen met een automaat mag rijden.

Kun je zakken?

Er is geen examen na het terugkommoment. Je moet wel elk onderdeel volledig volgen om aan de verplichting te voldoen. Het is dus geen afspraak waarvoor even langskomen volstaat.

Mag je wegens een handicap alleen met een speciaal aangepast voertuig rijden? Als je dat aan de instelling bewijst, voorziet het besluit een vrijstelling voor de praktijkoefeningen. Dat is geen vrijstelling voor de volledige opleiding. Bespreek vooraf met het centrum hoe je deelneemt.

Wat gebeurt er met je attest?

Na afloop krijg je een attest van deelname. Je hoeft het niet bij je te hebben wanneer je rijdt en hoeft ermee niet naar je gemeente: er komt geen extra code op je rijbewijs. Je deelnamedatum kun je terugvinden in Mijn Burgerprofiel. Vlaanderen.be beschrijft de oefeningen en registratie.

Wat als je ziek bent of tijdelijk in het buitenland zit?

In bepaalde situaties kan DMOW uitstel toekennen. Een afspraak verplaatsen bij het centrum verlengt je wettelijke termijn niet. Daarvoor heb je een goedgekeurde aanvraag bij de overheid nodig.

• Medische redenen: je behandelende arts bevestigt dat je de opleiding tijdens de betrokken periode niet kunt volgen.
• Werk, dienst of studie in het buitenland: je werkgever, bevoegde overheid of onderwijsinstelling bevestigt de onmogelijkheid om deel te nemen.
• Vrijheidsbeneming door een rechterlijke maatregel: de directie van de instelling bevestigt je situatie.
• Overlijden van een in de regeling genoemd familielid: je geboekte sessie valt tussen de overlijdensdatum en de uitvaart.

Bij overlijden geldt een afgebakende lijst van verwanten. Bekijk daarvoor de officiële voorwaarden en aanvraagformulieren. Je voegt ook je inschrijvingsbewijs, een kopie of uittreksel van de overlijdensakte en een bewijs van de uitvaartdatum toe.

Dien het passende, ingevulde en ondertekende formulier met de bewijsstukken in via het Contactpunt DMOW of de officiële aangetekende postprocedure. De uiterste indieningstermijn is 5 kalenderdagen na het einde van je oorspronkelijke periode. Wacht daar liever niet op: de indieningsdatum telt, niet de datum op het attest.

Bij goedkeuring krijg je een nieuwe periode. Die sluit aan op de periode waarin deelname onmogelijk was, of op de uitvaartdatum bij overlijden, en loopt uiterlijk drie maanden na die datum. Ze gaat nooit verder dan twee jaar na het behalen van je rijbewijs. Controleer de toegekende data in Mijn Burgerprofiel. Tijdens de extra aanmaningsperiode kun je volgens Vlaanderen.be geen uitstel meer krijgen.

Wat gebeurt er als je het terugkommoment vergeet?

Na het missen van je termijn stuurt DMOW een aanmaning. Je krijgt dan nog 2 maanden vanaf de verzending van die brief om deel te nemen. Daar komt de geïndexeerde toeslag bij, in de bronkopie van 21 oktober 2026 64 euro.

Volg je de opleiding binnen die extra termijn, dan vervalt volgens het decreet over het terugkommoment de mogelijkheid om hiervoor een bestuurlijke geldboete op te leggen. De toeslag voor te late deelname blijft wel verschuldigd.

Laat je ook de extra termijn voorbijgaan, dan wordt een proces-verbaal opgesteld. De procureur des Konings beslist over strafrechtelijke vervolging. Als er geen strafrechtelijke vervolging komt, kan een bestuurlijke geldboete volgen. Vlaanderen.be vermeldt een mogelijke boete tot 4.000 euro.

Die 4.000 euro is geen automatische rekening zodra je één dag te laat bent. Er is een procedure. Je kunt schriftelijk verweer indienen met de redenen en bewijsstukken. Lees de ontvangen brief zorgvuldig en volg de daarin vermelde stappen.

Ook na beide termijnen kun je nog deelnemen. Volgens Vlaanderen.be betaal je dan 192 euro, maar de handhavingsprocedure blijft doorlopen. Later alsnog gaan wist een lopende procedure dus niet automatisch uit. De artikelen van het decreet over de aanmaning en de boete gelden volgens de Codex-versie van 21 oktober 2026 tot en met 30 december 2026. Kijk na die datum op Vlaanderen.be na of de procedure nog dezelfde is.

Leg je rijbewijs erbij, controleer je periode en kies een passende datum bij een erkend centrum. Wil je vóór de oefeningen nog iets opfrissen, dan kun je gericht naar de theorielessen. Voor je inschrijving en persoonlijke termijn blijft de officiële informatie van DMOW je vertrekpunt.